De slag om Ypenburg

De Slag om Ypenburg was onderdeel van operatie Fall Gelb, de Duitse naam voor de aanval op Nederland, België en Frankrijk in mei 1940. Het doel van de Duitsers was om Nederland zo snel mogelijk tot overgave te dwingen. Daarbij speelde Den Haag, als regeringsstad, een belangrijke rol.  

Om de stad snel in handen te krijgen, wilden de Duitsers de drie vliegvelden rond Den Haag veroveren: Ypenburg, Valkenburg en Ockenburg. Vanaf deze vliegvelden konden zij doorstoten naar het centrum van de macht om Koningin Wilhelmina, de regering en de legerleiding gevangen te nemen. Met het uitschakelen van deze hoogste leiding hoopten zij dat Nederland zich binnen een paar uur zou overgeven. De aanval op deze drie vliegvelden en de gevechten in de omliggende gebieden staan samen bekend als de Slag om de Residentie.

De strijd bij Ypenburg

Op 10 mei 1940 vielen Duitse troepen Nederland binnen. In de vroege ochtend landden parachutisten en luchtlandingstroepen op vliegveld Ypenburg. Dit vliegveld lag in 1940 grotendeels op het grondgebied van Rijswijk, op de plek waar zich nu de Haagse wijk Ypenburg bevindt.

Al snel ontstonden hevige gevechten. Een aantal uur na de Duitse aanval begon het Nederlandse leger een tegenaanval om het vliegveld te heroveren. Nederlandse militairen, ondersteund door versterkingen uit de omgeving, wisten het gebied terug in handen te krijgen. Duitse transportvliegtuigen werden vernietigd en veel parachutisten werden krijgsgevangen gemaakt.

Deze herovering was een belangrijke militaire overwinning. Toch bleek zij van korte duur. Door Duitse doorbraken op andere strategische plaatsen in Nederland moest het Nederlandse leger enkele dagen later alsnog capituleren.

Slachtoffers en herdenkingen

Bij de Slag om Ypenburg kwamen 95 Nederlandse militairen om het leven. Een aantal van hen ligt begraven bij het oorlogsmonument op de Oude Begraafplaats in Rijswijk.

Bij dit monument vindt jaarlijks een herdenking plaats in het kader van Adopteer een monument. De herdenking wordt georganiseerd door de groepen 8 van de Godfried Bomansschool. Daarmee blijft de geschiedenis levend en wordt het verhaal van de Slag om Ypenburg doorgegeven aan nieuwe generaties. Tijdens de herdenking houdt burgemeester Huri Sahin ieder jaar een toespraak, waarbij zij het verhaal van een van de slachtoffers vertelt. Dit jaar vertelde ze het verhaal van Johan Julsing. De toespraak is hier terug te lezen. 

Daarnaast vindt op 10 mei ieder jaar een herdenking van de Slag om de Residentie plaats op het ILSY-plantsoen in Den Haag. Daar zijn onder anderen vertegenwoordigers van de Eerste en Tweede Kamer aanwezig, evenals de Commandant der Strijdkrachten. Daarnaast zijn bij de herdenking de burgemeesters aanwezig van de verschillende gemeenten waar de gevechten hebben plaatsgevonden. Namens de gemeente Rijswijk legde burgemeester Huri Sahin dit jaar weer een krans, samen met Rijswijker Adriaan van Stolk.